De overheden hebben afspraken gemaakt om bij renovatie van sluizen, gemalen of andere water-kunstwerken aandacht te besteden aan de passeerbaarheid voor vissen. Zo is er nu extra aandacht om, vooral, de glasaal en de tiendoornige stekelbaars vanuit zee weer in het binnenwater c/q Friese boezem te krijgen. Daarom worden nu, waar mogelijk, alvast gemalen, stuwen en sluizen visvriendelijk gemaakt. Op termijn zullen ook de overgangen tussen zoet en zout (o.a. gemaal Zwarte Haan en bij Vijfhuizen) passeerbaar worden gemaakt voor (kleine) trekvis waaronder de glasaal en de tiendoornige stekelbaars. Deze laatste soort is vooral van belang als voedsel voor de lepelaar, maar ook andere visetende vogelsoorten zijn er dol op.

In het kader van de aanleg van de Noordelijke Elfsteden vaarroute (NER) zijn de dammen bij Wier en Oude Leije vervangen door schutsluizen en zijn bij beide sluizen vispassages aangebracht. Daarnaast zullen naast deze vispassages ook visvriendelijke oevers, grotere duikers en kleinere vispassages naar het achterland worden gerealiseerd om betere paai- en opgroei gebieden te realiseren (zie ook www.friesemeren.nl). Ook bij het her - inrichtingproject Noordwest Fryslân zullen een aantal belemme-ringen worden opgeheven en worden een aantal stuwen en dammen voorzien van kleinschalige vis-passages.
Bij Wier is de aanwezige “de Wit” vispassage vervangen door een FisFlow Visheveltrap en bij Oude Leije is een zelfde type vispassage aangebracht. De FishFlow hevelvistrap bestaat uit een vistrap in een gesloten bak, die door buizen verbonden is met het water aan weerszijden van de sluis. Met be-hulp van een vacuümpomp wordt het water over het hoogste punt in de hevelvistrap gebracht, waarna de passage water begint te hevelen. Het water stroomt vervolgens over een vistrap: een reeks com-partimenten met een klein onderling peilverschil. De vistrap stelt vissen in staat om een groot peilver-schil via een reeks kleine stappen te overbruggen. De vacuümpomp zorgt in de FishFlow hevelvistrap voor de aanwezigheid en instandhouding van een luchtbel. De grootte van de luchtbel is bepalend voor het hoogte verschil over de vistrap (debiet). Bij een rustige stroming kunnen zowel grote als klei-ne vissen tegen de stroom in de vistrap op zwemmen. Zie voor meer informatie www.fishflowinnovations.nl of de powerpointpresentatie op www.uytland.nl

Trekker van dit project is Wetterskip Fryslân
U kunt natuurlijk ook de vishevel gaan bekijken in Wier of Oude Leije, waarbij de vishevel in Oude Leije via een verhard pad bereikbaar is. Ook kunt u vanaf hier een leuke wandeltocht maken door de omgeving.

De FishFlow hevelvistrap heeft een aantal belangrijke voordelen ten opzichte van conven tionele vis-passages:

• regelbaar debiet: de luchtbel biedt de mogelijkheid om het debiet in de passage
aan te passen aan de waterstand. De hevelvistrap is daardoor zeer geschikt in
situaties met lage afvoerdebieten

• lage kosten: de bouw van een Fishflow hevelvistrap is ongeveer vijftig procent
goedkoper dan bij conventionele passages. Grondaankopen zijn bovendien niet nodig

• laag energieverbruik: voor hevelwerking zijn geen waterpompen nodig, zodat het
energiever-bruik laag is

• vrij plaatsbaar: de passage is een flexibel prefabsysteem, dat buiten de watergang
geplaatst kan worden zowel op, naast, boven of in het migratieknelpunt;

• uiterlijk af te stemmen op omgeving: de hevelvistrap is geschikt voor plaatsing in een
dijktalud of terp voor inpassing in een natuurlijke omgeving;

• onderhoudsvriendelijk: de hevelvispassage kan eenvoudig doorgespoeld worden
om verslib-bing tegen te gaan

• bijzondere toepassingsmogelijkheden: er zijn speciale uitvoeringen mogelijk voor de
integratie in het landschap of stedelijke omgeving of voor educatieve doeleinden,
zoals bijvoorbeeld de installatie van een fishcounter.